满文蒙古文和汉文《清太祖实录》之间的关系(5)

　　二、奥巴誓词（蒙古文）

　　A: (1) Ooba hung taiji gashuha gisum: （注：这段满文是在记录奥巴誓词蒙古文原文时加上的题目。题目中称奥巴为hung taiji。在以后的满蒙汉文实录中都去掉了hung taiji的封号，只称“台吉奥巴”。《太祖武皇帝实录》更简称为“奥巴誓曰”，连“台吉”一词也省略掉了。值得注意的是康熙本《太祖高皇帝实录》中完整地称呼为“奥巴烘台吉”。）(2) deger-e mongke tngri-yin jayaγan-ber tngri γajar-aur-e

　　B: Ooba taiji gashuha gisum. dergi abkai fulinggai julgei han-i babe baha.

　　C: Ooba tayiji-yin aman aldaγsan uge. degedutngri-da c a j ayagγ-a-ber erten-u qad-un yabudal-i oluγsan

　　D：台吉奥巴亦誓曰，天生奥巴，俾与皇天眷命复

　　A: sacuγsan-aca boluγsan: dengkil ugei (3) qad-un torul oluγan. tegsi sedkil-tu gegen qaγan: durbel ugei uciralduγsan ooba qung tayiji (4) qoyar: tngri-dur

　　B: necin mujilengge genggiyan han-de salgabufi acanjiha ooba taiji abka-de

　　C: tobsin sedkiltu gegegen qaγan-du jayaγ-aber jolγar-a iregsen ooba tngri-dur

　　D：前代帝王疆土平心御物之英明皇帝

　　A: ucig ucimui:（注：《旧满洲档》蒙古文原件直译汉文应为“上为长生天眷佑，在天地间撒播种子的缘由而获得不朽皇统之平心英明皇帝，与注定相遇的奥巴珲台吉俩向天宣誓”。满蒙文实录翻译为“对上天眷佑，获得古代帝王之业的平心英明皇帝，靠缘分而前来会见的奥巴台吉向天宣誓”，与原文之义相抵牾。汉文实录的译文多出“天生奥巴”，又将满文babe一词误译为“疆土”。）cing unen sedkil- iyer caqar qalq-a-tu jasaγ-tu qaγan-aca (5) inaγsi

　　B: gashumbi. bi tondo mujilen-i cahar. kalkade. jasaktu han-i fonci ebsi.

　　C: aman aldamu. bi sidurγu sedkil-iyer caqar. qalq-a luγ-a jasaγtu qaγan-u caγ-aca inaγsi

　　D：合以盟言告天。我以公忠之心向察哈尔、喀尔喀，自札萨克图汗以来，

　　A: qorcin-i noyad bida gem ugei daγa ju sayin yabuy-a getel-e: ulu bolju alaqu abquyiban

　　B: meni korcin-i beise emu majige ehe aku dahame. sain banjiki seci ojoraku. wara gaire-be

　　C: man-u qorcin-u noyad nigen ocuguken gemugei buged sayin-iyar yabusuγai kemebesu ulu bolun. alaqu abqui-yi

　　D：我科尔沁诸贝勒无纤微过恶，欲求安好而不可得，杀伐我，侵掠我，

　　A: (6) ulu bayiju: boro qor cin-i bidan-u daγusqaba :（注：这段文字里包含不少珍贵的历史事实。科尔沁诺颜自从扎萨克土汗（1539年生，1558－1592年在位）以来恭敬地对待察哈尔汗、喀尔喀部落，结果一直遭受他们的攻掠和杀伐，以至于将科尔沁部落首领剪除无遗。蒙古语boro qorcin“褐色科尔沁”一词，在满文中译为meni gurun-i korcin-i beise“我国科尔沁之诸贝勒”，蒙古文做manu ulus-un noyad“我国之诸诺颜”。蒙古文原件中，在boro qorcin一词后还有后置定语bidanu，可译为“我等之褐色科尔沁”。根据前后文之间的关系，boro qorcin一词是科尔沁诸部贵族的代名词，似为孛尔只斤氏的代名词。）tegun-u qoyin-a yal-a ugei bugetele

　　B: nakarak u. meni gurun-i korcin-i beise-bewacihiyaha. terei amala weile aku banjire-de. meni

　　C: ulu bayin. manu ulus-un qorcin-u noyad-i baraluγ-a. tegun-u qoyin-a gem ugei bukuidur man-u

　　D：殆无已时，将我科尔沁诸贝勒剪除无遗。其后我

　　A: dalai (7) tayiji-yi alaba: teguni qoyin-a j ayisai ire j u: jirγuγan noyad-i alaba:（注：达赖台吉其人其事，不见记载。介赛，内喀尔喀扎鲁特部首领，为虎喇哈赤次子兀班之孙。由于他所统领的扎鲁特部在内喀尔喀五部中最为强大，所以曾经统辖内喀尔喀五部。他对科尔沁部进行欺压攻掠，杀死六位台吉的事情，不见于其他史料记载。）gem ugei sayin

　　B: dalai taiji-be waha. terei amala jaisai jifi meni ninggun beile-be waha. facuhun aku sain

　　C: dalai tayiji-yi alaba. tegun-u qoyin-a jayisai ireju jirγuγan noyad-i alabai. samaγu ugei sayiniyar

　　D：达赖台吉以无辜被杀。介赛又以兵来杀我六贝勒。我欲相安无事，

　　A: yabuy-a (8) gekule: ulu bolju: yala ugei alaqu abqu-tu esergulebe bide: eserguleku-tu:

　　B: banjiki seci ojorak u. weile ak u gaijare wara-de be iselehe. iselere jakade

　　C: yabusuγai kemebesu ulu bolun gem ugei buged abqui alaqui-dur bida qariγucaba. qariγu c aqui-

　　D：而彼不从，将无辜之人，恣行杀掠。吾等拒之，

　　A: caqar qalq-a (9) ci yaγun-dur esergulebe geju alay-a abuy-a geju cerig mordaju iregsen-tu

　　B: ainu iselehe seme cahar. kalka. mimbe waki gaiki seme cooha jihe.

上一页 1 2 3 4 5 6 7 8 下一页